Trùng roi là gì? Các đặc điểm của trùng roi

Trong thế giới vi sinh, trùng roi là sinh vật điển hình nhất hiện diện ở nhiều nơi, đặc biệt là gây ra rất nhiều phiền toái cho con người bằng cách gây ra các loại bệnh liên quan đến sinh dục, tay, chân...Vậy chúng là gì? Mặc dù đặc biệt gây bệnh như vậy nhưng tại sao lại không thể thiếu trong đời sống. Cùng Wikihoidap.org tìm hiểu nhé!

Trùng roi

Khái niệm

Lớp Trùng roi (Flagellata) bao gồm trùng roi xanh, tập đoàn trùng roi cùng khoảng hơn 8 nghìn loài động vật nguyên sinh nguyên thủy khác sống trong nước ngọt, nước biển, đất ẩm,..., một số sống ký sinh, có các đặc điểm chung sau: di chuyển nhờ roi (một hay nhiều roi), vừa tự dưỡng vừa dị dưỡng (ở các trùng roi thực vật) hoặc chỉ dị dưỡng (ở các trùng roi động vật), hô hấp qua màng cơ thể, đường lấy thức ăn ổn định nhưng đường tiêu hóa thức ăn không ổn định, bài tiết và điều chỉnh áp suất thẩm thấu nhờ không bào co bóp, sinh sản vô tính theo cách phân đôi.

Trùng roi da là một cơ thể động vật đơn bào, di chuyển nhờ roi,vừa tự dưỡng vừa dị dưỡng, hô hấp qua màng cơ thể, bài tiết và điều chỉnh áp suất thẩm thấu nhờ không bào co bóp, sinh sản vô tính theo cách phân đôi, Tập đoàn tùng roi gồm nhiều tế bào có roi, liên kết lại với nhau tạo thành. Chúng gợi ra mối quan hệ về nguồn gốc giữa động vật đơn bào và động vật đa bào.

Cấu tạo và di chuyển

Cơ thể trùng roi xanh là một tế bào có kích thước hiến vi (= 0,05mm). Cơ thể hình thoi, đuôi nhọn, đầu tù và có 1 roi dài. Roi xoáy vào nước giúp cơ thể di chuyến.

Cấu tạo cơ thể trùng roi gồm có nhân, chất nguyên sinh có chứa các hạt diệp lục (khoảng 20 hạt), các hạt dự trừ (nhỏ hơn) và điểm mắt (cạnh gốc roi). Dưới điểm mắt có không bào co bóp. Điểm mắt giúp trùng roi nhận biết ánh sáng.

Dinh dưỡng

Ở nơi có ánh sáng trùng roi dinh dưỡng như thực vật (tự dưỡng). Nếu cho chúng vào chỗ tối lâu ngày chúng sẽ mất dần màu xanh. Chúng vẫn sống được nhờ đồng hoá những chất hữu cơ có sẵn hoà tan do các sinh vật khác chết phân huỷ ra (dị dưỡng). Hô hấp của trùng roi nhờ sự trao đổi khí qua màng tế bào. Không bào co bóp tập trung nước thừa cùng sản phẩm tiết rồi thải ra ngoài, góp phần điều chỉnh áp suất thẩm thấu của cơ thể.

Sinh sản

Nhân nằm ở phía sau cơ thể, khi sinh sản, nhân phàn đôi trước, tiếp theo là chất nguyên sinh và các bào quan. Cơ thể phân đôi theo chiều dọc.


Tính hướng sáng

Người ta đã làm một thí nghiệm đơn giàn sau : đặt bình chứa trùng roi xanh trên bậc cửa sổ. Dùng giấy đen che tối nữa trong thành bình. Qua vài ngày bỏ giấy đen ra và quan sát binh thấy phía ánh sảng nước có màu xanh lá cây, phía che tối màu trong suốt.
TẬP ĐOÀN TRÙNG ROI
Ở một số ao và giếng nước, đôi khi có thể gặp các “hạt” hình cầu, màu xanh lá cây, đường kính khoảng l mm, bơi lơ lửng, xoay tròn. Đó là tập đoàn trùng roi (còn gọi là tập đoàn Vôn vốc)

Luyện tập

Trùng roi khác và giống thực vật ở những điểm nào?

Trả lời

Điểm giống nhau

- Tế bào cấu tạo đều có hạt diệp lục

- Có khả năng sống tự dưỡng

- Một số trùng roi có cấu tạo ngoài bằng chất xenlulôzơ như thức vật

Điểm khác nhau

Trùng roi xanh

- Cấu tạo đơn bào

- Vừa có khả năng sống tự dưỡng vừa có khả năng sống dị dưỡng

- Khi thiếu anh sáng vẫn tồn tại

- Di chuyển được

- Sống ở nước

Thực phẩm

- Đại đa số là da bào sống tự dưỡng

- Chết khi không có ánh sáng

- Không di chuyển 

- Sống ở cạn là chủ yếu, một số sống ở nước (thực vật thủy sinh)